Author: Serkan KOÇ

Neden İyi Tarım Uygulamaları?
İyi Tarım Uygulamaları; çevre, insan ve hayvan sağlığına zarar vermeyen bir tarımsal üretimin yapılması, doğal kaynakların korunması, tarımda izlenebilirlik ve sürdürülebilirlik ile gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla yapılan bir tarımsal üretim biçimidir.
Neden İyi Tarım Uygulamaları?
Tarım, beslenme odaklı bir sektör olması nedeniyle tüm dünya ülkeleri için büyük önem taşımaktadır.
Son yıllarda dünyanın her yerinde piyasaya sürülen ürünlerde, tüketici artık sağlıklı ve güvenli ürünleri benimsemekte ve satın alacağı ürünün çevreye dost, insan sağlığına uygun ve güvenli bir şekilde üretildiğinden emin olmak istemektedir.
Bu durum ise günümüz toplumlarında insanların güvenli gıdalarla beslenmelerini temin için üreticileri ve perakendecileri tarımsal üretimde “İyi Tarım Uygulamaları" adında bir standart getirme konusunda ortak bir noktada birleştirmiştir.
İyi Tarım Uygulamalarının Amacı?
İyi Tarım Uygulamaları kapsamında yapılacak kontrollü üretimle;
Zirai ilaç kullanımını en aza indirerek, çevre ve insan sağlığına zarar vermeyen bir tarımsal üretimin yapılması,
Gıda Güvenliğinin sağlanarak, tüketicinin satın alacağı ürünlere karşı güveninin artırılması,
Üretimde tutulacak kayıtlarla, tarımda izlenebilirlik ve sürdürülebilirliğin sağlanması,
Doğal kaynakların korunması amaçlanmıştır.
İyi Tarım Uygulamalarının Faydaları Nelerdir?
1 - Üreticilere Faydaları:
Kaliteli ve güvenli ürünlerle, pazara kolay ve etkin katılım sağlar.
Tüccar ve perakendecilerle daha net anlaşma yapılmasını sağlar.
Rekabet gücünü artırır.
Uzun dönemde üretim masraflarını düşürür.
2- Tüketicilere Faydaları:
Gıda güvenliği ve insan sağlığı ile ilgili riskleri azaltır.
Besinin kaynağı konusunda aydınlatıcı bilgi, kaynağa kadar takip edilebilirlik sağlar.
Besin tüketiminde güveni artırır.
Besinin kalite, çeşit ve güvenliği konusunda tatmin olur.
3-Tüccar ve Perakendecilere Faydaları:
Gıda güvenliği ve kalitesine güvenebilirler.
Üreticilerle daha iyi ve net anlaşma yapabilirler.
Tüketicilerin sağlığı ve ürün güvenliği ile taşımış oldukları riskleri azaltırlar.
Tüketici güvenini kazanırlar.
4 - Tarıma Faydaları:
Tüketici sağlığı, gıda güvenliği ve çevre ile ilgili risklerini azaltır, doğal denge korunur.
Tarım işçilerinin sağlık riskini düşürür.
Modern tarımsal uygulamaların devreye sokulmasıyla planlı ve güvenli üretim yapılır.
Tarımsal konulardaki yasal düzenlemelere daha rahat uyum sağlanır.
Tarımda güvenin canlandırılmasına imkân sağlanır.
İyi Tarım Uygulamalarına Göre Üretim Nasıl Yapılır?
İyi Tarım Uygulamaları kontrol altında yapılan bir üretim biçimidir.
İyi Tarım Uygulamaları standardında bir üretim yapmak isteyen kişi ve kuruluşlar öncelikle Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca yetkilendirilmiş Sertifikasyon kuruluşları ile irtibata geçerek anlaşma yapmalıdır.
Bu kuruluşlarla yapılacak anlaşmalar çerçevesinde yapılacak üretim faaliyetine, öncelikle üretim sürecinin kayıt altına alınmasıyla başlanmalıdır.
Ürünün sertifikalandırılması için kayıt tutma ve izlenebilirlik şarttır. Bu nedenle; üretimin başlangıcından itibaren yapılan bütün işlemler üreticiler tarafından kayıt altına alınarak saklanır.
Kontrol kuruluşları tarafından üretim yerinde ve kayıtlarda yapılan denetimler sonucun da, İyi Tarım Uygulamaları kriterlerine uygun olarak üretildiği anlaşılan ürünler için sertifikasyon kuruluşlarınca "İyi Tarım Ürünü Sertifikası" düzenlenerek üreticiye verilir.
Üretici ise bu sertifika sayesinde ürününü daha yüksek fiyatla ve daha kolay pazarlama imkânına kavuşmuş olur.
İyi Tarım Uygulamaları Sertifikasını Kimler Alabilir?
İyi Tarım Uygulamaları sertifikasını bitkisel üretim yapan üreticiler ile bu ürünleri paketleyen firmalar alabilmektedir.
Üreticiler tek tek sertifika alabilecekleri gibi, üye oldukları üretici birlikleri veya kooperatifler kanalıyla, grup halinde de alabilirler.

Üretimde Dikkat Edilecek Temel Hususlar?
1-Toprağın işlenmesinde, erozyonu azaltacak ve toprağın fiziksel yapısını koruyacak teknikler kullanılmalı,
2-Seçilen çeşitler virüsten ari, hastalık ve zararlılara karşı dayanıklı olmalı,
3-Kaliteli tohum, fide veya fidan kullanılmalı,
4-Uygun zamanda ve miktarda gübre kullanımı için toprak analizleri yılda en az bir defa, yaprak analizleri ihtiyaç duyulduğunda yaptırılmalı,
5-Gübreleme, toprak yapısına göre hangi gübrenin uygun olduğunu belirledikten sonra, bitkinin ihtiyaç duyduğu miktarda ve zamanda yapılmalıdır.
6-Sulama, gübreleme, ilaçlama, pestisit kullanımı ve diğer bütün uygulamalarla ilgili işlemleri kayıt altına alınız,
7-Su kaynaklarını en iyi şekilde değerlendirilebilecek ve bitkinin ihtiyaç duyacağı suyu temin edebilecek sulama sistemleri kurulmalı. Sulama için asla atık su (kanalizasyon suyu) kullanılmamalıdır. Risk değerlendirme esaslarına bakılarak, sulama suyu kaynağı yılda en az bir kez mikrobiyal, kimyasal ve mineral kirleticiler bakımından analiz ettirilmeli.
8-Hastalık ve zararlılarla mücadele "Entegre Mücadele Teknik Talimatları" doğrultusunda öncelikle kültürel tedbirler, mekanik mücadele, biyolojik mücadele veya biyoteknik yöntemler
uygulanmalı. Son çare olarak kimyasal mücadele yapılmalıdır.
9-Bütün pestisit uygulamaları ile ilgili kayıtlar tutulmalı. Pestisit kalıntı analizlerinin sıklığı, risk değerlendirmelerine göre yapılmalı.
10-İşletmedeki olası atık ürünleri ve kirlilik kaynaklarını belirtiniz.
11-Hasat, hijyenik koşullarda yapılmalı.
12-Tarım işletmesindeki bütün olası atık ürünler (kağıt, karton, plastik, ürün kalıntısı, yağ, kaya yünü vb.) ile muhtemel kirlilik kaynakları (kimyasallar, yağ, yakıt, ses, kalıntı, paketleme evinden çıkan akıntılar vb.) belirtilmelidir.
13-Tarımsal kimyasalları kullanan, taşıyan ve uygulayan işçilere bu konuda eğitim verilmeli; işletmede ilk yardım eğitimi alan kişiler bulunmalıdır.
İYİ TARIM İYİ GELECEK

İL GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ
Saraçlar Mah. Bayındır Sok. No:2 37820 Merkez/KASTAMONU
Tel No: (366) 214 84 00 Faks No: (366) 214 31 70
http://kastamonu.tarim.gov.tr/

T.C.
KASTAMONU VALİLİĞİ
İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü

BİTKİSEL ÜRETİMDE
İYİ TARIM UYGULAMALARI

Haziran – 2017
KASTAMONU